Sermaye Piyasası Araçları 2 Ders Notları

İleri düzey sermaye piyasası araçları

Bu Dersin Sorularını Ücretsiz Dene 🎧 Sesli Anlatımı Dinle Ücretsiz PDF özeti indir
35 bölüm İlk 6 bölüm ücretsiz 1 güncelleme

Son gözden geçirme:

35 bölümün ilk 6 bölümü kayıt olmadan açık, kalan 29 bölüm lisansla açılıyor. Ücretsiz PDF özet bu açık bölümleri kapsar.

Resmî kaynak: SPL çalışma notu (ders kodu 1004)

Bu özet, SPL'nin yayımladığı resmî sınav çalışma notlarına göre hazırlanır ve 31.12.2025 tarihli güncellemeyi kapsar. SPL güncelleme tablosu (PDF) · Bu derste neler değişti?

İçerik Tablosu

Ücretsiz PDF özeti indir Sermaye Piyasası Araçları 2 · açık bölümlerin özeti, formül tablosu · kayıt gerekmez
  1. 1 İzahname ve İhraç Belgesi Düzenlemeleri (Tebliğ II-5.1)
  2. 2 İzahname ve İhraç Belgesi Düzenlemeleri (Tebliğ II-5.1) • İzahname Hazırlama Esasları, Türleri ve Muafiyetler
  3. 3 İzahname Hazırlama Esasları, Türleri ve Muafiyetler · 2. bölümün tekrarı
  4. 4 İzahname Hazırlama Esasları, Türleri ve Muafiyetler • İzahname, İhraç Belgesi ve Kamuyu Aydınlatma Süreçleri
  5. 5 İzahname, İhraç Belgesi ve Kamuyu Aydınlatma Süreçleri • Sermaye Piyasası Araçlarının Satış Esasları ve Yöntemleri
  6. 6 Sermaye Piyasası Araçlarının Satış Esasları ve Yöntemleri · 5. bölümün tekrarı
  7. 7 Sermaye Piyasası Araçlarının Satış, Tahsisat ve Dağıtım Esasları
  8. 8 Sermaye Piyasası Araçlarının Satış, Tahsisat ve Dağıtım Esasları • Sermaye Piyasası Araçlarının Satışı, Halka Arz Esasları ve Konut Finansmanı
  9. 9 Sermaye Piyasası Araçlarının Satışı, Halka Arz Esasları ve Konut Finansmanı
  10. 10 İpotek, Menkul Kıymetleştirme ve VİDMK Düzenlemeleri
  11. 11 İpotek, Menkul Kıymetleştirme ve VİDMK Düzenlemeleri • Varlık ve Konut Finansmanı Fonları: Teşkilat, Yönetim ve Portföy Esasları
  12. 12 Varlık ve Konut Finansmanı Fonları: Teşkilat, Yönetim ve Portföy Esasları
  13. 13 Varlık ve Teminatlı Menkul Kıymetlerin İhracı, Yönetimi ve Saklanması
  14. 14 Varlık ve Teminatlı Menkul Kıymetlerin İhracı, Yönetimi ve Saklanması • Teminatlı Menkul Kıymetler ve Faizsiz Finans Esasları
  15. 15 Teminatlı Menkul Kıymetler ve Faizsiz Finans Esasları • Faizsiz Finans Esasları ve Kira Sertifikaları (Sukuk) Düzenlemeleri
  16. 16 Faizsiz Finans Esasları ve Kira Sertifikaları (Sukuk) Düzenlemeleri
  17. 17 Faizsiz Finans Esasları ve Kira Sertifikaları (Sukuk) Düzenlemeleri • Kira Sertifikaları ve Gayrimenkul Sertifikaları İhraç Esasları
  18. 18 Kira Sertifikaları ve Gayrimenkul Sertifikaları İhraç Esasları • Gayrimenkul Sertifikaları İhraç, İşleyiş ve Edim Esasları
  19. 19 Gayrimenkul Sertifikaları İhraç, İşleyiş ve Edim Esasları • Gayrimenkul Sertifikaları: Edimler, İtfa ve Kentsel Dönüşüm Esasları
  20. 20 Gayrimenkul Sertifikaları: Edimler, İtfa ve Kentsel Dönüşüm Esasları
  21. 21 Gayrimenkul Sertifikaları: Edimler, İtfa ve Kentsel Dönüşüm Esasları • Gayrimenkul Sertifikaları ve Varantlar (Kavramsal Çerçeve ve İşleyiş)
  22. 22 Gayrimenkul Sertifikaları ve Varantlar (Kavramsal Çerçeve ve İşleyiş) • Varantlar ve Yatırım Kuruluşu Sertifikaları: Temel Esaslar ve Fiyatlama
  23. 23 Varantlar ve Yatırım Kuruluşu Sertifikaları: Temel Esaslar ve Fiyatlama
  24. 24 Varantlar ve Yatırım Kuruluşu Sertifikaları: İhraç ve İşlem Esasları
  25. 25 Varantlar ve Yatırım Kuruluşu Sertifikaları: İhraç ve İşlem Esasları • Ortaklık Varantları, Yatırım Kuruluşu Varantları ve Depo Sertifikaları
  26. 26 Ortaklık Varantları, Yatırım Kuruluşu Varantları ve Depo Sertifikaları • Yabancı Sermaye Piyasası Araçları ve Depo Sertifikaları
  27. 27 Yabancı Sermaye Piyasası Araçları ve Depo Sertifikaları
  28. 28 Yabancı Sermaye Piyasası Araçları ve Depo Sertifikaları • Yabancı Sermaye Piyasası Araçları ve Yatırım Fonları Lisanslama Notları
  29. 29 Yabancı Sermaye Piyasası Araçları ve Yatırım Fonları Lisanslama Notları
  30. 30 Yabancı Sermaye Piyasası Araçları ve Yatırım Fonları Lisanslama Notları • Yabancı Yatırım Fonları ve Projeye Dayalı Menkul Kıymetler (PDMK) Tebliği
  31. 31 Yabancı Yatırım Fonları ve Projeye Dayalı Menkul Kıymetler (PDMK) Tebliği • Proje Finansman Fonu (PFF) Yapısı, Yönetimi ve Portföy Esasları
  32. 32 Proje Finansman Fonu (PFF) Yapısı, Yönetimi ve Portföy Esasları • Projeye Dayalı Menkul Kıymetler ve Teminatlı İhraç Esasları
  33. 33 Projeye Dayalı Menkul Kıymetler ve Teminatlı İhraç Esasları
  34. 34 Projeye Dayalı Menkul Kıymetler ve Teminatlı İhraç Esasları • Teminat Yönetimi, Temerrüt Süreçleri ve Teminat Yöneticisinin Yükümlülükleri
  35. 35 Teminat Yönetimi, Temerrüt Süreçleri ve Teminat Yöneticisinin Yükümlülükleri

Temel Kavramlar

  • İzahname: İhraççının ve varsa garantörün finansal durumu, performansı, geleceğe yönelik beklentileri ile ihraç edilecek araçların risklerini içeren ve yatırımcının bilinçli karar vermesini sağlayan onaylı kamuyu aydınlatma belgesidir.
  • Halka Arz: Sermaye piyasası araçlarının satın alınması için her türlü yoldan yapılan genel bir çağrıyı ve bu çağrı devamında gerçekleştirilen satış işlemlerini ifade eden, ihraç kavramından daha dar kapsamlı bir süreçtir.
  • İhraç: Sermaye piyasası araçlarının ihraççılar tarafından çıkarılarak halka arz edilerek veya halka arz edilmeksizin (tahsisli veya nitelikli yatırımcıya) satışa sunulmasını kapsayan genel faaliyet alanıdır.
  • İhraç Belgesi: Sermaye piyasası araçlarının halka arz edilmeksizin satışı durumunda düzenlenen, Kurul tarafından onaylanan ve satışın sınırlarını belirleyen kamuyu aydınlatma belgesidir.
  • Nitelikli Yatırımcı: Kurulun ilgili düzenlemelerinde tanımlanan, belirli bir mali güce veya uzmanlığa sahip olan ve kendilerine yapılan satışlarda izahname hazırlama zorunluluğu bulunmayan profesyonel yatırımcı grubudur.
  • Usulsüz Halka Arz: Kurulca onaylanmış bir izahname yayımlama yükümlülüğünü yerine getirmeksizin sermaye piyasası araçlarını halka arz etme fiili olup, 2 yıldan 5 yıla kadar hapis cezası ile yaptırıma bağlanmıştır.
  • Arz Programı İzahnamesi: Pay dışındaki sermaye piyasası araçlarının belirli bir dönem boyunca sürekli veya tekrarlı olarak ihraç edilmesine imkan tanıyan, genel özellikleri içeren bir izahname türüdür.
  • Duyuru Metni: Birleşme, bölünme veya belirli tutarın altındaki halka arzlarda izahname hazırlama yükümlülüğünden muafiyet sağlandığında, kamuyu aydınlatmak amacıyla hazırlanan ve standardı Kurulca belirlenen belgedir.
  • Tek Belgeden Oluşan İzahname: İhraççıya ve ihraç edilecek sermaye piyasası araçlarına ilişkin tüm bilgilerin tek bir doküman içerisinde toplandığı izahname formatıdır.
  • Birden Fazla Belgeden Oluşan İzahname: İhraççı bilgi dokümanı, sermaye piyasası aracı notu ve özet bölümünün ayrı ayrı belgeler halinde hazırlandığı, Kurulun zorunlu tutabildiği izahname yapısıdır.
  • Yeniden Değerleme Oranı: Tebliğde yer alan parasal sınırların her yıl Hazine ve Maliye Bakanlığınca ilan edilen katsayı dikkate alınarak Kurulca güncellenmesini sağlayan hesaplama yöntemidir.
  • Temsilci: Yabancı sermaye piyasası araçlarının halka arzında veya borsada işlem görmesinde, ihraççı ile Kurul ve yatırımcılar arasındaki iletişimi sağlayan yetkili kuruluştur.
  • İzahname: İhraççı ve sermaye piyasası aracına dair tüm bilgileri içeren, yatırımcının bilinçli karar vermesini sağlayan kamuyu aydınlatma belgesi.
  • Halka Arz: Sermaye piyasası araçlarının satın alınması için halka yapılan genel çağrı ve satış süreci.
  • İhraç: Sermaye piyasası araçlarının çıkarılarak halka arzlı veya halka arz edilmeksizin (tahsisli vb.) satışını kapsayan genel kavram.
  • Tahsisli Satış: Halka arz edilmeksizin, doğrudan önceden belirlenmiş kişilere yapılan satış.
  • Duyuru Metni: Belirli muafiyet durumlarında izahname yerine kullanılan, Kurul onaylı bilgilendirme belgesi.

Önemli Formüller

Borsada İşlem Gören Niteliğe Dönüştürme Oranı
$R = (N_{donusturulen} / N_{mevcut}) \times 100$
R: Dönüştürme oranı (Yüzde)
N_donusturulen: Borsada işlem gören niteliğe dönüştürülecek payların toplam nominal değeri
N_mevcut: Borsada işlem gören aynı grup mevcut payların toplam nominal değeri
Örnek: Borsada 10.000.000 TL nominal değerli payı olan bir şirketin, 800.000 TL'lik payı dönüştürmesi durumunda oran %8 olduğu için (%10'un altı) izahname hazırlama yükümlülüğünden muaf olunur.
Muafiyet Toplam Satış Bedeli Hesabı
$T = \sum_{i=1}^{n} S_i$
T: Toplam satış bedeli (12 aylık kümülatif)
S: Nakit halka arz satış bedelleri
n: 12 ay içindeki işlem sayısı
Örnek: 2026 yılı için T < 142.500.000 TL ise muafiyet talep edilebilir (bedelsizler hariç).

Önemli Noktalar

  • 2026 yılı için yatırımcı başına asgari 9.500.000 TL değerinde araç alanlara yönelik halka arzlarda izahname hazırlama muafiyeti uygulanır.
  • Payların ilk halka arzı hariç, 12 aylık süre içindeki toplam satış bedeli 142.500.000 TL'nin altındaysa Kurulca izahname muafiyeti verilebilir.
  • Borsada işlem görmeyen payların borsada işlem gören niteliğe dönüştürülmesinde, 12 aylık satış toplamı mevcut payların %10'undan az ise izahname gerekmez.
  • Genel bütçeli kamu idareleri, TCMB ve Hazine garantili ihraçlar için hazırlanan ihtiyari izahnameler Kurul tarafından onaylanmaz.
  • Onaylı izahname olmaksızın halka arz yapanlara 2 yıldan 5 yıla kadar hapis ve 5.000 günden 10.000 güne kadar adli para cezası verilir.
  • Kâr payının pay olarak dağıtılması (bedelsiz pay ihracı) durumunda izahname hazırlanması zorunlu değildir.
  • Yatırım fonu katılma payları ve emeklilik yatırım fonu paylarının ihraçları İzahname ve İhraç Belgesi Tebliği (II-5.1) kapsamı dışındadır.
  • İzahname muafiyeti kapsamında ihraç edilen araçlar yeniden halka arz edilirse, birim değeri 9.500.000 TL üzerinde değilse izahname hazırlanması zorunludur.
  • İzahname hazırlanması halka arz için zorunludur; aksi 'usulsüz halka arz' suçudur.
  • 2026 yılı için yatırımcı başına alış veya birim nominal değer muafiyet sınırı 9.500.000 TL'dir.
  • 2026 yılı için toplam satış bedeli muafiyet sınırı 142.500.000 TL'dir.
  • TCMB ve Hazine garantili ihraçlar tebliğ kapsamı dışındadır.
  • Varant ve sertifikalar türev araç olmalarına rağmen bu tebliğ kapsamındadır.

Sık Yapılan Hatalar

  • Bedelsiz pay ihraçlarının toplam satış bedeli limitine dahil edildiğini sanmak (Dahil edilmez).
  • İhraç ve halka arz kavramlarını aynı sanmak (İhraç daha geniştir).
  • Muafiyet durumunda hiçbir belge gerekmediğini sanmak (Duyuru metni gerekebilir).

Temel Kavramlar

  • İzahname: İhraççının ve sermaye piyasası araçlarının finansal durumu, riskleri ve özelliklerine dair yatırımcıların bilinçli karar vermesini sağlayan onaylı kamuyu aydınlatma belgesidir.
  • İhraççı Bilgi Dokümanı (İBD): İhraççının ve varsa garantörün yönetimi, faaliyetleri, finansal durumu ve karlılığı gibi kurumsal bilgilerini içeren, birden fazla belgeden oluşan izahnamenin temel parçasıdır.
  • Sermaye Piyasası Aracı Notu (SPAN): İhraç edilecek veya borsada işlem görecek sermaye piyasası aracının özelliklerini, haklarını, risklerini ve halka arz detaylarını içeren teknik dokümandır.
  • Özet: İzahnamenin temel özelliklerini ve risklerini kısa, açık ve anlaşılır şekilde sunan, yatırım kararının bütünü incelenerek verilmesi gerektiğine dair uyarılar içeren giriş bölümüdür.
  • Arz Programı: Benzer türdeki ortaklık hakkı vermeyen sermaye piyasası araçlarının, belirlenmiş bir süre boyunca azami beş yıl içinde mükerrer ihraç edilmesine olanak tanıyan plandır.
  • Mükerrer İhraç: Arz programı kapsamında ilgili sermaye piyasası aracının on iki aylık bir süre içerisinde en az iki defa ihraç edilmesini ifade eden koşuldur.
  • İhraç Tavanı: İzahnamenin geçerlilik süresi boyunca veya halka arz edilmeksizin yapılacak satışlarda satılabilecek azami nominal değeri ifade eden sınırdır.
  • Arz Programı Sirküleri: Arz programı kapsamında halka arz edilecek sermaye piyasası araçlarının her bir tertibinin satışından önce hazırlanan ve Kurulca onaylanması zorunlu olan belgedir.
  • Tahsisli Satış: Sermaye piyasası araçlarının halka arz edilmeksizin, önceden belirlenmiş belirli kişi veya gruplara doğrudan satılması işlemidir ve izahname hazırlama zorunluluğu bulunmaz.
  • Nitelikli Yatırımcı: Sermaye piyasası araçlarının sadece bu kitleye satılması durumunda izahname hazırlama yükümlülüğünü ortadan kaldıran, profesyonel yatırımcı grubudur.
  • Kamuyu Aydınlatma Platformu (KAP): Mevzuat uyarınca kamuya açıklanması gerekli olan bilgilerin elektronik imzalı olarak iletildiği ve duyurulduğu merkezi elektronik sistemdir.
  • Konsorsiyum Lideri: Halka arz sürecinde konsorsiyum oluşturulması durumunda, izahnameyi ihraççı ile birlikte imzalamakla yükümlü olan yetkili kuruluştur.
  • İBD (İhraççı Bilgi Dokümanı): İhraççının yönetim, sermaye ve mali durumuna ilişkin bilgileri içeren belge.
  • SPAN (Sermaye Piyasası Aracı Notu): İhraç edilen aracın özelliklerini, haklarını ve risklerini içeren belge.
  • Arz Programı: Ortaklık hakkı vermeyen araçların 5 yıl içinde mükerrer ihracına olanak sağlayan plan.
  • İhraç Tavanı: İzahname süresince satılabilecek azami nominal miktar.
  • Atıf Yoluyla Bilgi: Kamuya açıklanmış belgelerin izahnameye referans verilerek dahil edilmesi.

Önemli Noktalar

  • Birim nominal değeri en az 250.000 TL (2026 yılı için 9.500.000 TL) olan sermaye piyasası araçlarının halka arzında izahname hazırlama yükümlülüğü bulunmaz.
  • Arz programı kapsamında yapılacak ihraçlar azami 5 yıllık bir süreyi kapsayabilir ve genel kurulda ayrı bir gündem maddesi olarak onaylanmalıdır.
  • Genel kurul toplantı nisabı, aksine ağır bir hüküm yoksa sermayenin en az 1/4'ünü karşılayan pay sahiplerinin varlığıyla sağlanır.
  • Ortaklık hakkı veren araçlarda son 3 yıllık, ortaklık hakkı vermeyenlerde ise son 2 yıllık bağımsız denetimden geçmiş finansal tablolar izahnamede yer almalıdır.
  • İzahnamenin geçerlilik süresi içinde yetkili kuruluş değişirse, izahnamenin yeni kuruluşça imzalanması ve ticaret siciline tescil ile TTSG'de ilanı zorunludur.
  • Halka açık olmayan ortaklıkların paylarının ilk halka arzında 1 Ocak - 15 Şubat arası satışlarda son 3 yılın finansal tablolarına ek olarak 9 aylık ara dönem tabloları istenir.
  • İhraççı bilgi dokümanı veya izahnamenin onaylanması, halka arz edilmeksizin yapılacak satışlarda ihraç belgesinin onaylanması hükmündedir.
  • İzahnamede yer almayan ara dönem finansal tabloların kamuya açıklanma süresi geçmişse, paylar borsada işlem görmeye başladıktan sonraki 3. haftanın sonuna kadar KAP'a gönderilmelidir.
  • İzahname muafiyet sınırı 250.000 TL'dir (2026 için 9.500.000 TL).
  • Pay ihraçlarında son 3 yıl, borçlanma araçlarında son 2 yıl finansal tabloları istenir.
  • Arz programı için 12 ayda en az 2 ihraç (mükerrerlik) şarttır.
  • İzahname; ihraççı, halka arz eden ve yetkili kuruluş tarafından imzalanmalıdır.
  • 2024 yılı için Şubat-Mart geçiş döneminde özel uzatma (1 Mart) uygulanmıştır.

Sık Yapılan Hatalar

  • Özetin tek başına yatırım kararı için yeterli olduğunu sanmak (İzahnamenin tamamı okunmalıdır).
  • Pay ihraçları için arz programı izahnamesi hazırlanabileceğini düşünmek (Sadece ortaklık hakkı vermeyen araçlar içindir).
  • KAP'ta yayımlanan tabloların izahnameye fiziksel olarak eklenmesinin her durumda zorunlu olduğunu sanmak (Atıf yapılabilir).
3

İzahname Hazırlama Esasları, Türleri ve Muafiyetler

Bu bölümün maddeleri 2. bölümde birebir yer alıyor; aynı metni iki kez basmamak için burada tekrarlamadık.

Temel Kavramlar

  • İzahname: İhraççının ve ihraç edilecek sermaye piyasası araçlarının durumunu ortaya koyan, yatırımcıların bilinçli karar vermesini sağlayan ve ilk yayımından itibaren 12 ay geçerli olan kamuyu aydınlatma belgesidir.
  • İhraç Belgesi: Sermaye piyasası araçlarının halka arz edilmeksizin satılması veya yurt dışında ihraç edilmesi durumunda hazırlanan, araçların niteliği ve satış şartlarını içeren Kurul onaylı belgedir.
  • Tertip İhraç Belgesi: Kurulca onaylanmış genel ihraç tavanı kapsamında, sermaye piyasası araçlarının farklı zamanlarda satışa sunulan her bir kısmı için hazırlanan ve satış öncesi onaylanan belgedir.
  • Atıfta Bulunma: İzahnameye daha önce kamuya duyurulan güncel bilgilerin dahil edilmesidir; ancak bu yöntem özet bölümünde kullanılamaz ve atıf yapılan bilginin en güncel haliyle sunulması zorunludur.
  • Tasarruf Sahiplerine Satış Duyurusu: Pay halka arzlarında, yeni pay alma haklarının kullanımından sonra kalan payların satışı veya doğrudan halka arz edilecek paylar için hazırlanan ve Kurulca onaylanan duyuru metnidir.
  • İzahname Özeti: İzahnamenin temel bölümlerini içeren kısa kısımdır; burada izahname dışındaki bilgilere atıf yapılamaz ve değişiklik halinde diğer kısımlardan daha dikkat çekici şekilde sunulması gerekir.
  • İhraç Tavanı: Ortaklık hakkı vermeyen sermaye piyasası araçlarının bir yıl içerisinde ihraç edilebileceği azami tutarı ifade eden ve Kurulun onayladığı ihraç belgesinde belirtilen sınırdır.
  • Geri Alma Hakkı: İzahnamede satış süreci içinde değişiklik yapılması durumunda, bu değişiklik ilan edilmeden önce talepte bulunan yatırımcıların 2 iş günü içinde taleplerinden vazgeçme yetkisidir.
  • Müteselsil Sorumluluk: Kamuyu aydınlatma belgelerindeki yanlış veya eksik bilgilerden kaynaklanan zararlardan, belgeyi imzalayanların veya adına imza atılan tüzel kişilerin birlikte ve zincirleme sorumlu olmasıdır.
  • İçsel Bilgi Gizliliği: İhraç süreci boyunca görevleri nedeniyle gizli bilgilere ulaşan kişilerin, bu bilgilerin izahname veya ihraç belgesi ile kamuya açıklanmasına kadar gizliliğini koruma yükümlülüğüdür.
  • İzahname: Halka arzda yatırımcıyı bilgilendiren temel belge; 12 ay geçerlidir.
  • İhraç Belgesi: Halka arz edilmeksizin veya yurt dışında yapılacak ihraçlarda kullanılan belge.
  • Tertip: Bir ihraç tavanı içinde farklı zamanlarda yapılan her bir satış kısmı.
  • Tasarruf Sahiplerine Satış Duyurusu: Sermaye artırımlarında kalan payların satışı için yayımlanan ilan.
  • Müteselsil Sorumluluk: Zarardan birden fazla kişinin birlikte ve tam sorumlu olması.

Önemli Noktalar

  • İzahname onayı başvuruları genel olarak 10 iş günü içinde sonuçlandırılırken, payların ilk defa halka arzında bu süre 20 iş gününe çıkmaktadır.
  • Kurulca onaylanan izahname 15 iş günü içinde ilan edilmeli ve nerede yayımlandığı hususu 10 iş günü içinde ticaret siciline tescil ile TTSG'de ilan edilmelidir.
  • İzahnamede yapılan değişiklikler Kurulca 7 iş günü içinde onaylanır; yatırımcılar bu eklerin ilanından itibaren 2 iş günü içinde taleplerini geri alabilirler.
  • Halka açık ortaklıklarda kalan payların nominal değeri 150.000 TL (2026 için 7.500.000 TL) veya %1'in altında kalırsa Kurul onayı almadan özel durum açıklamasıyla duyuru yapılabilir.
  • İnternet sitesinde ilan edilen izahnameler, onaylandığı şekliyle asgari 5 yıl süreyle (vade içeren araçlarda vade sonuna kadar) korunmak zorundadır.
  • İzahname ve ihraç belgesi onay tarihinden itibaren 20 iş günü içinde teslim alınmazsa veya 15 iş günü içinde ilan edilmezse onay geçersiz sayılır ve yeniden onay gerekir.
  • İzahnameden kaynaklanan zararlarda birincil sorumlu ihraççıdır; zararın ihraççıdan tazmin edilememesi durumunda halka arz eden, lider kuruluş ve YK üyeleri kusurları oranında sorumlu olur.
  • İzahname geçerlilik süresi 12 aydır; ancak bu süre birden fazla belge şeklinde hazırlanan izahnamelerde ihraççı bilgi dokümanının ilk yayım tarihinde başlar.
  • İzahname onayı için standart süre 10 iş günü, IPO için 20 iş günüdür.
  • Onaylı izahname 15 iş günü içinde ilan edilmelidir.
  • İzahname değişikliklerinde yatırımcıların 2 iş günü geri alma hakkı vardır.
  • İzahnameden doğan zararlarda öncelikli sorumlu ihraççıdır.
  • İzahname internet sitesinde en az 5 yıl saklanmalıdır.

Sık Yapılan Hatalar

  • İzahnamenin Kurul tarafından onaylanmasının, belgedeki bilgilerin doğruluğunun Kurulca garanti edildiği (tekeffül) şeklinde yorumlanması yanlıştır.
  • İzahname özetinde her türlü kaynağa atıf yapılabileceği düşünülür; ancak özette izahname dışındaki bilgilere atıf yapılması kesinlikle yasaktır.
  • Sermaye piyasası araçlarının satışına başlanması için izahnamenin ticaret siciline tescilinin zorunlu olduğu sanılır; oysa satış için ilan yeterlidir, tescil şartı aranmaz.
  • İhraç belgesinin de izahname gibi ticaret siciline tescil edilmesi gerektiği karıştırılır; onaylanmış ihraç belgeleri ticaret siciline tescil edilmez.
  • İzahname değişikliği durumunda tüm yatırımcıların süresiz geri çekilme hakkı olduğu sanılır; bu hak sadece değişiklikten önce talepte bulunanlara ve 2 iş günü ile sınırlı tanınır.
  • Kurul onayının yatırım tavsiyesi veya kâr garantisi sanılması.
  • İhraç belgesinin de ticaret siciline tescil edileceğinin düşünülmesi (tescil edilmez).
  • Özet bölümünde dış kaynaklara atıf yapılabileceğinin sanılması (yasaktır).

Temel Kavramlar

  • İhraççı: Sermaye piyasası araçlarını ihraç eden, ihraç etmek üzere Kurula başvuran veya araçları halka arz edilen tüzel kişileri ifade eder.
  • Halka Arz Eden: Sahip olduğu sermaye piyasası araçlarını halka arz etmek üzere Kurula başvuran gerçek veya tüzel kişidir; ihraççıdan farklı olarak mevcut payları satar.
  • Halka Arz: Sermaye piyasası araçlarının satın alınması için her türlü yoldan yapılan genel bir çağrıyı ve bu çağrı devamında gerçekleştirilen satış işlemlerini kapsar.
  • Tahsisli Satış: Sermaye piyasası araçlarının doğrudan yurt içinde veya dışında yerleşik kişilere borsa dışında tahsisli veya borsada toptan satılmasıdır; yatırımcı sayısı sınırlıdır.
  • Nitelikli Yatırımcı: Kurul düzenlemelerinde profesyonel müşteri olarak tanımlanan, talebe dayalı profesyonelleri de içeren ve yatırımcı sayısı sınırlamasına tabi olmayan gruptur.
  • Talep Toplama Yoluyla Satış: Yatırımcıların taleplerinin önceden belirlenen usullerle toplanıp karşılandığı yöntemdir; sabit fiyat, fiyat teklifi veya fiyat aralığı ile yapılabilir.
  • Borsada Satış Yöntemi: Sermaye piyasası araçlarının borsa düzenlemeleri çerçevesinde, borsanın belirlediği esaslara göre birincil veya ikincil piyasada gerçekleştirilen satışıdır.
  • Fiyat Aralığı ile Talep Toplama: Belirlenen taban ve tavan fiyatlar arasından talep toplanmasıdır; tavan fiyat taban fiyatın en fazla yüzde yirmi fazlası olarak belirlenebilir.
  • ISIN Kodu: Sermaye piyasası araçlarına tahsis edilen uluslararası tanımlama numarasıdır; vade, faiz veya iskonto oranı farklı olan araçlar için aynı kod kullanılamaz.
  • Talep Formu: Talep toplama yönteminde kullanılan, yatırımcıyı tanıtan ve miktar/fiyat bilgilerini içeren belgedir; güvenli ortamda elektronik olarak da onaylanabilir.
  • MKK Kaydı: Nitelikli yatırımcı bilgisinin Merkezi Kaydi Sistem'de kayıt altına alınmasıdır; kaydı olan yatırımcılardan her satışta ayrıca beyan alınması gerekmez.
  • Sorumluluk Sınırı: Bağımsız denetim, derecelendirme ve değerleme kuruluşları, hazırladıkları raporlardaki yanlış veya eksik bilgilerden görev kapsamlarıyla sınırlı olarak sorumludur.
  • Blokaj Yoluyla Talep: BIST 30 payları, fonlar veya döviz gibi likit varlıkların teminat gösterilerek talepte bulunulmasıdır; oran ve şartlar izahnamede açıkça belirtilmelidir.
  • Talep Toplanmaksızın Satış: Payları borsada işlem görmeyen ve belirli finansal eşiklerin altında kalan ortaklıkların paylarını belirli bir fiyattan halka arz etmesidir.
  • İhraççı: Sermaye piyasası araçlarını çıkaran tüzel kişidir.
  • Halka Arz Eden: Sahip olduğu araçları halka arz etmek üzere başvuran gerçek/tüzel kişidir.
  • Nitelikli Yatırımcı: Kurulca tanımlanan profesyonel müşterilerdir (150 kişi sınırına dahil edilmezler).
  • Tahsisli Satış: Borsa dışında belirli kişilere veya borsada toptan yapılan satıştır (Sınır: 150 kişi).
  • ISIN Kodu: Sermaye piyasası araçlarının uluslararası standartlardaki kimlik numarasıdır.

Önemli Formüller

Fiyat Aralığı Tavan Sınırı
$Tavan Fiyat \le Taban Fiyat \times 1,20$
Tavan Fiyat: Talep toplamada uygulanabilecek en yüksek fiyat
Taban Fiyat: Talep toplamada uygulanabilecek en düşük fiyat
Örnek: Taban fiyatı 13,40 TL olan bir payın tavan fiyatı en fazla 16,08 TL olabilir (13,40 * 1,20).
Fiyat Aralığı Sınırı
$P_{tavan} \leq P_{taban} \times 1,20$
P_tavan: Belirlenebilecek en yüksek fiyat
P_taban: Belirlenen en düşük fiyat
Örnek: Taban fiyat 10 TL ise tavan fiyat en fazla 12 TL olabilir.

Önemli Noktalar

  • Tahsisli satışlarda sermaye piyasası aracını elinde bulunduran yatırımcı sayısı (nitelikli yatırımcılar hariç) 150 kişiyi geçemez.
  • Yatırımcı sayısı 150 kişiyi aşarsa, ihraççı 20 iş günü içinde izahname onayı için Kurula başvurmak zorundadır.
  • İzahname onayından önce yapılacak reklamlar sadece sektör, şirket konumu ve ürünler hakkında olabilir; satışa yönelik olamaz.
  • İhraççılar ve yetkili kuruluşlar, yatırımcılardan aldıkları beyanları 5 yıl süreyle saklamak zorundadır.
  • 2026 yılı için talep toplama zorunluluğu eşiği olan aktif toplam tutarı 380.000.000 TL olarak belirlenmiştir.
  • Nitelikli yatırımcı statüsünden çıkılması durumunda, bu durumun MKK üyesi yatırım kuruluşuna bildirilmesi zorunludur.
  • Kurumsal yatırımcılar, yetkili kuruluşun riski üstlenmesi kaydıyla bedeli talep toplama süresi bittikten sonra ödeyebilirler.
  • Tanıtım ve reklamlarda halka arz fiyatı verilirse, Kurulun veya borsanın fiyatı onaylama yetkisinin olmadığı vurgulanmalıdır.
  • Reklamlarda 'Kurulun fiyat onayı/takdiri yoktur' uyarısı zorunludur.
  • İzahname onaylanmadan önceki reklamlar sadece sektör ve faaliyet konusuyla sınırlıdır.
  • Tahsisli satışlarda 150 kişi sınırı aşılırsa 20 iş günü içinde izahname onayı için başvurulmalıdır.
  • Nitelikli yatırımcı beyanları her satış için ayrı alınır ve 5 yıl saklanır.
  • Rüçhan hakkı sonrası kalan paylar nominal değerin altında satılamaz.

Sık Yapılan Hatalar

  • Nitelikli yatırımcıları 150 kişilik tahsisli satış sınırına dahil etmek.
  • İzahname onaylanmadan önce reklamda halka arz fiyatını paylaşmak.
  • Müşterek hesapları 150 kişi sınırında tek bir kişi saymak.
6

Sermaye Piyasası Araçlarının Satış Esasları ve Yöntemleri

Bu bölümün maddeleri 5. bölümde birebir yer alıyor; aynı metni iki kez basmamak için burada tekrarlamadık.

7

Sermaye Piyasası Araçlarının Satış, Tahsisat ve Dağıtım Esasları

Temel Kavramlar

  • Yeni Pay Alma Hakkı (Rüçhan): Bedelli sermaye artırımlarında mevcut ortakların önceliğini ifade eder; kullanım fiyatı ortaklıkça belirlenir ancak nominal değerin altında satış yapılamaz.
  • Borsada Satış Yöntemi: Payların Borsa Birincil Piyasa'da satılmasıdır; talep toplanmaksızın yapıldığında satış süresi 2 iş günü olup paylar biterse süre dolmadan satış kesilir.
  • Fiyat Tespit Raporu: Halka arz fiyatının belirlenmesine dayanak olan rapordur; satışa başlanabilmesi için izahname ile birlikte yayımından itibaren en az 3 gün geçmelidir.
  • Yurt İçi Bireysel Yatırımcı: Kurumsal yatırımcı tanımı dışında kalan gerçek ve tüzel kişilerdir; halka arzlarda nominal değerin en az %10'unun bu gruba tahsis edilmesi zorunludur.

Önemli Formüller

Arzın Talebi Karşılama Oranı (Oransal Dağıtım): $\text{Dağıtım Oranı} = \frac{\text{Yatırımcı Grubuna Tahsis Edilen Toplam Miktar}}{\text{Gruba Gelen Toplam Talep Miktarı}}$
Arzın Talebi Karşılama Oranı: $Oran = \frac{Tahsis Edilen Toplam Tutar}{Gelen Toplam Talep}$

Bu bölüm lisans (premium) ile açılır. Ücretsiz hesap açık bölümleri okumaya ve deneme sorularını çözmeye devam etmenizi sağlar.

8

Sermaye Piyasası Araçlarının Satış, Tahsisat ve Dağıtım Esasları • Sermaye Piyasası Araçlarının Satışı, Halka Arz Esasları ve Konut Finansmanı

Temel Kavramlar

  • Yeni Pay Alma Hakkı (Rüçhan): Bedelli sermaye artırımlarında mevcut ortakların önceliğini ifade eder; kullanım fiyatı ortaklıkça belirlenir ancak nominal değerin altında satış yapılamaz.
  • Borsada Satış Yöntemi: Payların Borsa Birincil Piyasa'da satılmasıdır; talep toplanmaksızın yapıldığında satış süresi 2 iş günü olup paylar biterse süre dolmadan satış kesilir.
  • Fiyat Tespit Raporu: Halka arz fiyatının belirlenmesine dayanak olan rapordur; satışa başlanabilmesi için izahname ile birlikte yayımından itibaren en az 3 gün geçmelidir.
  • Yurt İçi Bireysel Yatırımcı: Kurumsal yatırımcı tanımı dışında kalan gerçek ve tüzel kişilerdir; halka arzlarda nominal değerin en az %10'unun bu gruba tahsis edilmesi zorunludur.

Önemli Formüller

Arzın Talebi Karşılama Oranı (Oransal Dağıtım): $\text{Dağıtım Oranı} = \frac{\text{Yatırımcı Grubuna Tahsis Edilen Toplam Miktar}}{\text{Gruba Gelen Toplam Talep Miktarı}}$
Arzın Talebi Karşılama Oranı: $Oran = \frac{Tahsis Edilen Toplam Tutar}{Gelen Toplam Talep}$

Bu bölüm lisans (premium) ile açılır. Ücretsiz hesap açık bölümleri okumaya ve deneme sorularını çözmeye devam etmenizi sağlar.

9

Sermaye Piyasası Araçlarının Satışı, Halka Arz Esasları ve Konut Finansmanı

Temel Kavramlar

  • Satış Sonuçlarının Bildirimi: Satış süresinin sona ermesini izleyen 10 iş günü içinde ilan, reklam ve görsel yayın örneklerinin Kurula gönderilmesi zorunluluğudur; yetkili kuruluşlarca da yerine getirilebilir.
  • Özel Durum Açıklaması Eşiği: Halka arz edilen sermaye piyasası araçlarının nominal değerinin %5’inden fazlasını satın alan kişi ve kurumların, dağıtımın kesinleştiği günü takip eden 2 iş günü içinde açıklanmasıdır.
  • İdari Sorumluluğu Bulunan Kişiler: Ortaklıkta idari sorumluluğu olan kişilerin pay alımları, halka arzlarda %5'lik genel açıklama eşiğine bakılmaksızın her durumda kamuya açıklanmak zorundadır.
  • Borsada Satış Zorunluluğu: Halka arz edilen payların toplam piyasa değerinin 750.000.000 TL ve altında olduğu durumlarda, satışın borsa sistemleri üzerinden yapılması zorunlu tutulmuştur.

Önemli Formüller

Fiyat Aralığı Sınırı: $Tavan Fiyat \leq Taban Fiyat \times 1.20$
BİST30 Endeks Payı Teminat Oranı: $Teminat Tutarı = Talep Tutarı \times 1.20$

Bu bölüm lisans (premium) ile açılır. Ücretsiz hesap açık bölümleri okumaya ve deneme sorularını çözmeye devam etmenizi sağlar.

10

İpotek, Menkul Kıymetleştirme ve VİDMK Düzenlemeleri

Temel Kavramlar

  • İpotek: Halen var olan veya gelecekte doğması muhtemel bir alacak için taşınmazın tapu kütüğüne işlenmesiyle kurulan, alacak ödenmediğinde taşınmazı sattırma yetkisi veren sınırlı bir aynî haktır.
  • Fer’i Hak Niteliği: İpoteğin asıl alacağa sıkı sıkıya bağlı olmasıdır; bu nedenle alacak ortadan kalktığında ipotek hükmünü kaybeder ve alacak devredildiğinde ipotek hakkı da kendiliğinden yeni alacaklıya geçer.
  • Menkul Kıymetleştirme: Alacaklardan elde edilecek nakit akımları karşılığında borçlanma senedi ihraç edilmesi sürecidir; alacakların seçimi, özel amaçlı kuruluşa devri ve menkul kıymet ihracı aşamalarından oluşur.
  • İkincil İpotek Piyasası: Likit olmayan ipotek kredilerinin menkul kıymetleştirilerek sermaye piyasası araçlarına dönüştürüldüğü, kuruluşların tüketicilerle doğrudan karşılaşmadığı ve fonun piyasadan sağlandığı sistemdir.

Önemli Formüller

Azami İhraç Tavanı Limiti: $T = A \times 2$

Bu bölüm lisans (premium) ile açılır. Ücretsiz hesap açık bölümleri okumaya ve deneme sorularını çözmeye devam etmenizi sağlar.

11

İpotek, Menkul Kıymetleştirme ve VİDMK Düzenlemeleri • Varlık ve Konut Finansmanı Fonları: Teşkilat, Yönetim ve Portföy Esasları

Temel Kavramlar

  • İpotek: Halen var olan veya gelecekte doğması muhtemel bir alacak için taşınmazın tapu kütüğüne işlenmesiyle kurulan, alacak ödenmediğinde taşınmazı sattırma yetkisi veren sınırlı bir aynî haktır.
  • Fer’i Hak Niteliği: İpoteğin asıl alacağa sıkı sıkıya bağlı olmasıdır; bu nedenle alacak ortadan kalktığında ipotek hükmünü kaybeder ve alacak devredildiğinde ipotek hakkı da kendiliğinden yeni alacaklıya geçer.
  • Menkul Kıymetleştirme: Alacaklardan elde edilecek nakit akımları karşılığında borçlanma senedi ihraç edilmesi sürecidir; alacakların seçimi, özel amaçlı kuruluşa devri ve menkul kıymet ihracı aşamalarından oluşur.
  • İkincil İpotek Piyasası: Likit olmayan ipotek kredilerinin menkul kıymetleştirilerek sermaye piyasası araçlarına dönüştürüldüğü, kuruluşların tüketicilerle doğrudan karşılaşmadığı ve fonun piyasadan sağlandığı sistemdir.

Önemli Formüller

Azami İhraç Tavanı Limiti: $T = A \times 2$
Asgari Risk Tutma Oranı: $RT ≥ VİDMK_{nominal} \times 0.05$

Bu bölüm lisans (premium) ile açılır. Ücretsiz hesap açık bölümleri okumaya ve deneme sorularını çözmeye devam etmenizi sağlar.

12

Varlık ve Konut Finansmanı Fonları: Teşkilat, Yönetim ve Portföy Esasları

Temel Kavramlar

  • Fon Kurulu: Kurucu tarafından atanan, en az biri bağımsız üye ve en az biri Düzey 3 lisanslı olmak üzere toplam 3 üyeden oluşan, fonun yönetim ve temsilinden sorumlu karar organıdır.
  • Fon Operasyon Sorumlusu: Hizmet sağlayıcı değişimi hariç fon kurulunun görevlerini yürütmek üzere atanabilen, kurucu şartlarını taşıyan banka veya geniş yetkili aracı kurumdur.
  • İç Kontrol Sistemi: Fon faaliyetlerinin mevzuata, içtüzüğe ve belgelere uygunluğunu sağlamak, hata ve hileleri önlemek amacıyla oluşturulan yazılı usul ve esaslar bütünüdür.
  • Risk Yönetim Prosedürleri: Türev araç kullanan KFF'lerde risklerin tanımlanması ve ölçülmesi için Düzey 3 ve Türev Araçlar lisanslı personelce oluşturulan zorunlu mekanizmalardır.

Önemli Formüller

Asgari Risk Tutma Oranı: $RT ≥ VİDMK_{nominal} \times 0.05$
Azami Borçlanma Limiti: $B_{max} ≤ V_{toplam} \times 0.01$

Bu bölüm lisans (premium) ile açılır. Ücretsiz hesap açık bölümleri okumaya ve deneme sorularını çözmeye devam etmenizi sağlar.

13

Varlık ve Teminatlı Menkul Kıymetlerin İhracı, Yönetimi ve Saklanması

Temel Kavramlar

  • Teminatlı Menkul Kıymet (TMK): İhraççının genel yükümlülüğü niteliğinde olan, teminat varlıklar karşılık gösterilerek ihraç edilen ve İTMK ile VTMK türlerini kapsayan borçlanma aracı niteliğindeki sermaye piyasası aracıdır.
  • Teminat Defteri: Teminat varlıkların ve türev araçlardan kaynaklanan hak ve yükümlülüklerin, ihraççının diğer malvarlığından ayrıştırılması amacıyla yazılı veya elektronik olarak takip edildiği kayıt sistemidir.
  • İkame Varlıklar: Nakit, TCMB likidite senetleri, devlet iç ve dış borçlanma senetleri ve Hazine kefaletiyle ihraç edilen menkul kıymetler gibi teminat defterine dahil edilebilen yüksek likiditeye sahip varlıklardır.
  • Nominal Değer Uyumu: Teminat varlıkların nominal değerinin, ihraç edilen teminatlı menkul kıymetlerin nominal değerinden az olamayacağını ifade eden ve türev araç sözleşme değerlerini hesaplamaya dahil etmeyen ilkedir.

Önemli Formüller

TMK Tedavül Limiti: $TL = AT \times 0.10$
Artırılmış Tedavül Limiti: $ATL = (AT \times 0.10) \times 2$

Bu bölüm lisans (premium) ile açılır. Ücretsiz hesap açık bölümleri okumaya ve deneme sorularını çözmeye devam etmenizi sağlar.

14

Varlık ve Teminatlı Menkul Kıymetlerin İhracı, Yönetimi ve Saklanması • Teminatlı Menkul Kıymetler ve Faizsiz Finans Esasları

Temel Kavramlar

  • Teminatlı Menkul Kıymet (TMK): İhraççının genel yükümlülüğü niteliğinde olan, teminat varlıklar karşılık gösterilerek ihraç edilen ve İTMK ile VTMK türlerini kapsayan borçlanma aracı niteliğindeki sermaye piyasası aracıdır.
  • Teminat Defteri: Teminat varlıkların ve türev araçlardan kaynaklanan hak ve yükümlülüklerin, ihraççının diğer malvarlığından ayrıştırılması amacıyla yazılı veya elektronik olarak takip edildiği kayıt sistemidir.
  • İkame Varlıklar: Nakit, TCMB likidite senetleri, devlet iç ve dış borçlanma senetleri ve Hazine kefaletiyle ihraç edilen menkul kıymetler gibi teminat defterine dahil edilebilen yüksek likiditeye sahip varlıklardır.
  • Nominal Değer Uyumu: Teminat varlıkların nominal değerinin, ihraç edilen teminatlı menkul kıymetlerin nominal değerinden az olamayacağını ifade eden ve türev araç sözleşme değerlerini hesaplamaya dahil etmeyen ilkedir.

Önemli Formüller

TMK Tedavül Limiti: $TL = AT \times 0.10$
Artırılmış Tedavül Limiti: $ATL = (AT \times 0.10) \times 2$

Bu bölüm lisans (premium) ile açılır. Ücretsiz hesap açık bölümleri okumaya ve deneme sorularını çözmeye devam etmenizi sağlar.

15

Teminatlı Menkul Kıymetler ve Faizsiz Finans Esasları • Faizsiz Finans Esasları ve Kira Sertifikaları (Sukuk) Düzenlemeleri

Temel Kavramlar

  • Nakit Yöneticisi: Teminat varlıklara ilişkin nakdin yönetilmesi hizmetini veren banka veya İFK olup, ihraççı sorumluluğu devam etmek kaydıyla bu görev için Kurulca uygun görülen uzmanlaşmış kuruluşlardan hizmet alabilir.
  • Nominal Değer Uyumu: Teminat varlıkların nominal değerinin TMK nominal değerinden az olmamasını ifade eder; hesaplamada kredilerin bakiye anapara tutarları ve iskontolu araçların ihraç fiyatı dikkate alınırken türev araçlar dahil edilmez.
  • Nakit Akımı Uyumu: Hesaplama tarihini takip eden 1 yıl içinde teminat varlıklardan beklenen toplam faiz ve getirilerin, aynı dönemdeki toplam yükümlülük ödemelerinden az olamayacağını öngören uyum ilkesidir.
  • Net Bugünkü Değer Uyumu: Teminat varlıkların net bugünkü değerinin yükümlülüklerden fazla olmasını ifade eder; İTMK ihraçlarında bu fazlalık oranının %2’den az olmaması zorunludur ve teminat defterine kaydedilir.

Önemli Formüller

Nominal Değer Uyumu Şartı: $Nominal Değer_{Teminat} \ge Nominal Değer_{TMK}$
Stres Testi Faiz Kaydırması (TL): $Yeni Faiz_{TL} = Mevcut Faiz_{TL} \pm 300 bps$

Bu bölüm lisans (premium) ile açılır. Ücretsiz hesap açık bölümleri okumaya ve deneme sorularını çözmeye devam etmenizi sağlar.

16

Faizsiz Finans Esasları ve Kira Sertifikaları (Sukuk) Düzenlemeleri

Temel Kavramlar

  • Riba (Faiz Yasağı): Fon sağlayıcılara risksiz getiri vaadini yasaklayan, paranın ticaret konusu olmamasını ve fon sağlayıcının yatırımcı olmasını gerektiren kuraldır.
  • Gharar Fahiş: Sözleşmenin fiyat, miktar veya vade gibi kurucu unsurlarında taraflardan birini zarara uğratacak derecede önemli ve objektif belirsizlik yasağıdır.
  • Mudaraba (Emek-Sermaye Ortaklığı): Bir tarafın sermaye, diğerinin emek koyduğu; girişimcinin kusuru yoksa zararın tamamının sermayedarca karşılandığı güvene dayalı ortaklıktır.
  • Muşaraka (Kâr-Zarar Ortaklığı): İki veya daha fazla tarafın sermaye koyarak katıldığı, kârın anlaşılan oranda, zararın ise sermaye payları oranında paylaşıldığı yöntemdir.

Önemli Formüller

Maksimum İhraç Tutarı (Sahiplik ve Ortaklık): $IT_{max} = GUD \times 0.90$
Muşaraka Zarar Paylaşımı: $Z_p = T_z \times (S_p / T_s)$

Bu bölüm lisans (premium) ile açılır. Ücretsiz hesap açık bölümleri okumaya ve deneme sorularını çözmeye devam etmenizi sağlar.

17

Faizsiz Finans Esasları ve Kira Sertifikaları (Sukuk) Düzenlemeleri • Kira Sertifikaları ve Gayrimenkul Sertifikaları İhraç Esasları

Temel Kavramlar

  • Riba (Faiz Yasağı): Fon sağlayıcılara risksiz getiri vaadini yasaklayan, paranın ticaret konusu olmamasını ve fon sağlayıcının yatırımcı olmasını gerektiren kuraldır.
  • Gharar Fahiş: Sözleşmenin fiyat, miktar veya vade gibi kurucu unsurlarında taraflardan birini zarara uğratacak derecede önemli ve objektif belirsizlik yasağıdır.
  • Mudaraba (Emek-Sermaye Ortaklığı): Bir tarafın sermaye, diğerinin emek koyduğu; girişimcinin kusuru yoksa zararın tamamının sermayedarca karşılandığı güvene dayalı ortaklıktır.
  • Muşaraka (Kâr-Zarar Ortaklığı): İki veya daha fazla tarafın sermaye koyarak katıldığı, kârın anlaşılan oranda, zararın ise sermaye payları oranında paylaşıldığı yöntemdir.

Önemli Formüller

Maksimum İhraç Tutarı (Sahiplik ve Ortaklık): $IT_{max} = GUD \times 0.90$
Muşaraka Zarar Paylaşımı: $Z_p = T_z \times (S_p / T_s)$

Bu bölüm lisans (premium) ile açılır. Ücretsiz hesap açık bölümleri okumaya ve deneme sorularını çözmeye devam etmenizi sağlar.

18

Kira Sertifikaları ve Gayrimenkul Sertifikaları İhraç Esasları • Gayrimenkul Sertifikaları İhraç, İşleyiş ve Edim Esasları

Temel Kavramlar

  • Ortaklığa Dayalı Kira Sertifikası: VKŞ'nin sermaye koyduğu ortak girişimlerin finansmanı için ihraç edilen, kârın sözleşmedeki orana, zararın ise sermaye payına göre paylaşıldığı araçtır.
  • Eser Sözleşmesine Dayalı Kira Sertifikası: VKŞ'nin iş sahibi sıfatıyla bir eserin meydana getirilmesini sağlamak amacıyla ihraç ettiği, vade sonunda satış bedelinin tamamının tahsil edildiği sertifikadır.
  • Varlık Kiralama Şirketi (VKŞ): Kira sertifikası ihraç etmek amacıyla bankalar veya aracı kurumlar gibi yetkili kuruluşlarca kurulan, münhasıran bu faaliyetle uğraşan anonim şirkettir.
  • Gayrimenkul Sertifikası: İnşa edilecek projelerin finansmanı için ihraç edilen, belirli bağımsız bölümleri temsil eden ve borsada işlem görmesi zorunlu olan menkul kıymettir.

Önemli Formüller

Maksimum İhraç Tutarı Sınırı: $İhraç Tutarı \le Değerleme Raporu Tutarı \times 0.90$
İndirimli Kurul Ücreti Hesaplaması: $Ücret = İhraç Değeri \times Standart Oran \times 0.50$

Bu bölüm lisans (premium) ile açılır. Ücretsiz hesap açık bölümleri okumaya ve deneme sorularını çözmeye devam etmenizi sağlar.

19

Gayrimenkul Sertifikaları İhraç, İşleyiş ve Edim Esasları • Gayrimenkul Sertifikaları: Edimler, İtfa ve Kentsel Dönüşüm Esasları

Temel Kavramlar

  • Gayrimenkul Sertifikası: Gayrimenkul projelerinin belirli birimlerini temsil eden, nominal değer ve vade barındıran, borsada işlem görmesi zorunlu olan ve yatırımcıya mülkiyet veya değer artışı kazancı sağlayan sermaye piyasası aracıdır.
  • Asli Edim: İhraççının, sertifika sahiplerine kat mülkiyeti tesis ederek bağımsız bölümü teslim etmesi yükümlülüğüdür; yatırımcının mülkiyet sahibi olmasını sağlayan temel süreçtir.
  • Tali Edim: Bağımsız bölümlerin satılarak elde edilen tutarın, asli edim talebinde bulunmayan sertifika sahiplerine payları oranında nakit olarak dağıtılması sürecini ifade eder.
  • Vade: İhraç tarihinden itibaren edimlerin ifa sürelerinin bitimine kadar geçen süredir ve genellikle projenin fiziki bitiş tarihinden daha ileri bir tarih olarak belirlenir.

Önemli Formüller

Standart Kurul Ücreti Hesaplaması: $Ücret = İhraç Değeri \times 0,002$
İndirimli Kurul Ücreti (Gayrimenkul Sertifikası Teşviki): $Ücret = İhraç Değeri \times 0,001$

Bu bölüm lisans (premium) ile açılır. Ücretsiz hesap açık bölümleri okumaya ve deneme sorularını çözmeye devam etmenizi sağlar.

20

Gayrimenkul Sertifikaları: Edimler, İtfa ve Kentsel Dönüşüm Esasları

Temel Kavramlar

  • Asli Edim: İhraççı tarafından bağımsız bölümün mülkiyetinin devredilmesi ve teslim edilmesidir; yatırımcının gerekli sayıda sertifikayı aktarması ve varsa şerefiyeyi ödemesi gerekir.
  • Tali Edim: Asli edim talebinde bulunmayan yatırımcıların sertifikalarının, bağımsız bölümlerin satışı yoluyla elde edilen tutarın payları oranında dağıtılarak nakden itfa edilmesidir.
  • Şerh Zorunluluğu: Proje bitmeden asli edim talep edildiğinde satış vaadi sözleşmesinin tapuya işlenmesidir; TOKİ ve İller Bankası'nın dahil olduğu projelerde bu zorunluluk aranmaz.
  • Projenin Gecikmesi: Edimlerin izahnamede belirtilen sürelerde yerine getirilemeyeceğinin anlaşılmasıdır; bu durumda 15 iş günü içinde fizibilite raporu hazırlanarak Kurul'dan ek süre istenir.

Önemli Formüller

Standart Kurul Ücreti Hesaplaması: $Ücret = İhraç Değeri \times 0,002$
İndirimli Kurul Ücreti (Gayrimenkul Sertifikası Teşviki): $Ücret = İhraç Değeri \times 0,001$

Bu bölüm lisans (premium) ile açılır. Ücretsiz hesap açık bölümleri okumaya ve deneme sorularını çözmeye devam etmenizi sağlar.

21

Gayrimenkul Sertifikaları: Edimler, İtfa ve Kentsel Dönüşüm Esasları • Gayrimenkul Sertifikaları ve Varantlar (Kavramsal Çerçeve ve İşleyiş)

Temel Kavramlar

  • Asli Edim: İhraççı tarafından bağımsız bölümün mülkiyetinin devredilmesi ve teslim edilmesidir; yatırımcının gerekli sayıda sertifikayı aktarması ve varsa şerefiyeyi ödemesi gerekir.
  • Tali Edim: Asli edim talebinde bulunmayan yatırımcıların sertifikalarının, bağımsız bölümlerin satışı yoluyla elde edilen tutarın payları oranında dağıtılarak nakden itfa edilmesidir.
  • Şerh Zorunluluğu: Proje bitmeden asli edim talep edildiğinde satış vaadi sözleşmesinin tapuya işlenmesidir; TOKİ ve İller Bankası'nın dahil olduğu projelerde bu zorunluluk aranmaz.
  • Projenin Gecikmesi: Edimlerin izahnamede belirtilen sürelerde yerine getirilemeyeceğinin anlaşılmasıdır; bu durumda 15 iş günü içinde fizibilite raporu hazırlanarak Kurul'dan ek süre istenir.

Önemli Formüller

Standart Kurul Ücreti Hesaplaması: $Ücret = İhraç Değeri \times 0,002$
İndirimli Kurul Ücreti (Gayrimenkul Sertifikası Teşviki): $Ücret = İhraç Değeri \times 0,001$

Bu bölüm lisans (premium) ile açılır. Ücretsiz hesap açık bölümleri okumaya ve deneme sorularını çözmeye devam etmenizi sağlar.

22

Gayrimenkul Sertifikaları ve Varantlar (Kavramsal Çerçeve ve İşleyiş) • Varantlar ve Yatırım Kuruluşu Sertifikaları: Temel Esaslar ve Fiyatlama

Temel Kavramlar

  • Gayrimenkul Sertifikası: İnşa edilecek veya edilmekte olan gayrimenkul projelerinin finansmanında kullanılmak üzere ihraç edilen, sahibine belirli bir bağımsız bölümün mülkiyetini veya satış gelirinden pay alma hakkını veren menkul kıymettir.
  • Asli Edim: İfa süresi içerisinde izahname veya ihraç belgesinde belirlenen esaslar çerçevesinde, ihraççı tarafından gayrimenkul sertifikası sahipleri adına mülkiyetin tesis edilmesi ve bağımsız bölümün teslim edilmesidir.
  • Varant: Yatırımcıya bir dayanak varlığı veya göstergeyi, önceden belirlenen bir fiyattan, belirli bir tarihte veya tarihe kadar alma ya da satma hakkı veren ve spot piyasa kurallarıyla işlem gören sermaye piyasası aracıdır.
  • Varant Primi: Varant satın alan tarafın elde etmiş olduğu alma veya satma hakkı karşılığında, varantı ihraç eden veya satan tarafa başlangıçta ödediği bedeldir.

Önemli Formüller

Alım Varantı Değeri (Vade Sonunda): $F - K$
Alım Varantı Net Kâr/Zarar: $F - K - P$

Bu bölüm lisans (premium) ile açılır. Ücretsiz hesap açık bölümleri okumaya ve deneme sorularını çözmeye devam etmenizi sağlar.

23

Varantlar ve Yatırım Kuruluşu Sertifikaları: Temel Esaslar ve Fiyatlama

Temel Kavramlar

  • Satım Varantı (Put Warrant): Sahibine dayanak varlığı belirli fiyattan satma hakkı veren, dayanak varlık fiyatı düştükçe değeri artan ve kârı dayanak varlık fiyatı sıfıra inene kadar sınırlı olan araçtır.
  • Asimetrik Getiri: Dayanak varlıktaki olumsuz hareketlerde zararın ödenen primle sınırlı kalması, olumlu hareketlerde ise kullanım eşiğinden sonra yüksek kâr imkanı sunulması durumudur.
  • Zaman Değeri (Time Value): Varantın sunduğu asimetrik getiri ve kaldıracın bedeli olup, vadeye kalan gün sayısı azaldıkça artan bir hızla azalarak vade sonunda sıfırlanan değer bileşenidir.
  • Delta (Δ): Varant fiyatının dayanak varlık fiyatına olan duyarlılığını ölçen, dayanak varlıktaki bir birimlik değişimin varant fiyatında yaratacağı etkiyi gösteren katsayıdır.

Önemli Formüller

Avrupa Tipi Alım Varantı Black-Scholes Formülü: $C = F N(d_1) - K e^{-rt} N(d_2)$
Black-Scholes d1 Katsayısı: $d_1 = \frac{ln(F/K) + (r - q + \sigma^2/2)t}{\sigma \sqrt{t}}$

Bu bölüm lisans (premium) ile açılır. Ücretsiz hesap açık bölümleri okumaya ve deneme sorularını çözmeye devam etmenizi sağlar.

24

Varantlar ve Yatırım Kuruluşu Sertifikaları: İhraç ve İşlem Esasları

Temel Kavramlar

  • Turbo Yatırım Kuruluşu Sertifikası: Dayanak varlığın nihai değeri ile kullanım fiyatı arasındaki fark üzerinden geri ödeme hakkı sağlayan, kaldıraçlı bir sermaye piyasası aracıdır.
  • Dayanak Varlık: BIST 30 payları, pay sepetleri, devlet iç borçlanma senetleri, döviz, kıymetli maden ve emtia gibi varantın değerinin bağlı olduğu kıymetlerdir.
  • Dayanak Gösterge: Borsa tarafından oluşturulan pay endeksleri ile uluslararası alanda genel kabul görmüş endeksler gibi varantın fiyatını etkileyen göstergelerdir.
  • Nakavt (Knock-out): Dayanak varlık fiyatının önceden belirlenen bariyer seviyesine ulaşması veya aşması durumunda varantın değerini yitirerek geçersiz kalması durumudur.

Önemli Formüller

Kaydi Teslimat Sınırı: $İşleme Konu Paylar \le Fiili Dolaşımdaki Paylar \times 0.20$
Riskten Korunma Amaçlı Pay Geri Alım Limiti: $Geri Alınan Paylar \le Sermaye \times 0.01$

Bu bölüm lisans (premium) ile açılır. Ücretsiz hesap açık bölümleri okumaya ve deneme sorularını çözmeye devam etmenizi sağlar.

25

Varantlar ve Yatırım Kuruluşu Sertifikaları: İhraç ve İşlem Esasları • Ortaklık Varantları, Yatırım Kuruluşu Varantları ve Depo Sertifikaları

Temel Kavramlar

  • Turbo Yatırım Kuruluşu Sertifikası: Dayanak varlığın nihai değeri ile kullanım fiyatı arasındaki fark üzerinden geri ödeme hakkı sağlayan, kaldıraçlı bir sermaye piyasası aracıdır.
  • Dayanak Varlık: BIST 30 payları, pay sepetleri, devlet iç borçlanma senetleri, döviz, kıymetli maden ve emtia gibi varantın değerinin bağlı olduğu kıymetlerdir.
  • Dayanak Gösterge: Borsa tarafından oluşturulan pay endeksleri ile uluslararası alanda genel kabul görmüş endeksler gibi varantın fiyatını etkileyen göstergelerdir.
  • Nakavt (Knock-out): Dayanak varlık fiyatının önceden belirlenen bariyer seviyesine ulaşması veya aşması durumunda varantın değerini yitirerek geçersiz kalması durumudur.

Önemli Formüller

Kaydi Teslimat Sınırı: $İşleme Konu Paylar \le Fiili Dolaşımdaki Paylar \times 0.20$
Riskten Korunma Amaçlı Pay Geri Alım Limiti: $Geri Alınan Paylar \le Sermaye \times 0.01$

Bu bölüm lisans (premium) ile açılır. Ücretsiz hesap açık bölümleri okumaya ve deneme sorularını çözmeye devam etmenizi sağlar.

26

Ortaklık Varantları, Yatırım Kuruluşu Varantları ve Depo Sertifikaları • Yabancı Sermaye Piyasası Araçları ve Depo Sertifikaları

Temel Kavramlar

  • Nakavt: Nakavt özellikli varantlarda dayanak varlık fiyatının önceden belirlenen bariyer seviyesine ulaşmasıyla varantın değerini yitirerek geçersiz hale gelmesidir.
  • Ortaklık Varantı: İhraççının kendi payları veya borsada işlem gören başka bir ortaklığın payları üzerine yazılan, yatırımcıya bedelli veya bedelsiz verilen sermaye piyasası aracıdır.
  • Kayıtlı Sermaye Sistemi: Ortaklık varantlarının ihraççının kendi payları üzerine yazılı olarak ihraç edilebilmesi için ihraççının dahil olması zorunlu olan yasal sermaye sistemidir.
  • Kaydi Teslimat ile Uzlaşı: Varant sahibinin kullanım fiyatı ve oranı üzerinden dayanak payları fiziksel olarak satın alma hakkını kullandığı, teslimatın kaydi olarak yapıldığı yöntemdir.

Önemli Formüller

Uzlaşı Farkı Hesaplaması: $Uzlaşı Tutarı = (Borsa Fiyatı - Kullanım Fiyatı) \times Kullanım Oranı$
Tahsisli Satış Sınırı: $L = N \times 0.25$

Bu bölüm lisans (premium) ile açılır. Ücretsiz hesap açık bölümleri okumaya ve deneme sorularını çözmeye devam etmenizi sağlar.

27

Yabancı Sermaye Piyasası Araçları ve Depo Sertifikaları

Temel Kavramlar

  • Depo Sertifikası: Yabancı sermaye piyasası araçlarının alım-satım ve takasını basitleştiren, yerel piyasa dışındaki yatırımcılara erişim sağlayan ve temsil ettiği menkul kıymete göre daha likit kabul edilen finansal araçlardır.
  • ADR (American Depository Receipt): ABD'de Dolar cinsinden ihraç edilen, SEC düzenlemelerine tabi olan ve Amerikan piyasa prensiplerine göre işlem görerek ABD merkezli fonların yabancı hisselere dolaylı yatırım yapmasını sağlayan sertifikalardır.
  • Sponsorsuz ADR: İhraççı şirketin katılımı olmadan depocu banka tarafından çıkarılan, maliyetlerin tamamen yatırımcılar tarafından üstlenildiği ve genellikle ihraççıdan itirazsızlık mektubu alınarak başlatılan uygulamadır.
  • Sponsorlu ADR: Yabancı şirket ile depocu banka arasında imzalanan saklama sözleşmesine dayanan, masrafların şirketçe karşılandığı ve yatırımcıya kâr payı ödemesi ile raporlama gibi hakların doğrudan sağlandığı güvenli modeldir.

Bu bölüm lisans (premium) ile açılır. Ücretsiz hesap açık bölümleri okumaya ve deneme sorularını çözmeye devam etmenizi sağlar.

28

Yabancı Sermaye Piyasası Araçları ve Depo Sertifikaları • Yabancı Sermaye Piyasası Araçları ve Yatırım Fonları Lisanslama Notları

Temel Kavramlar

  • Depo Sertifikası: Yabancı sermaye piyasası araçlarının alım-satım ve takasını basitleştiren, yerel piyasa dışındaki yatırımcılara erişim sağlayan ve temsil ettiği menkul kıymete göre daha likit kabul edilen finansal araçlardır.
  • ADR (American Depository Receipt): ABD'de Dolar cinsinden ihraç edilen, SEC düzenlemelerine tabi olan ve Amerikan piyasa prensiplerine göre işlem görerek ABD merkezli fonların yabancı hisselere dolaylı yatırım yapmasını sağlayan sertifikalardır.
  • Sponsorsuz ADR: İhraççı şirketin katılımı olmadan depocu banka tarafından çıkarılan, maliyetlerin tamamen yatırımcılar tarafından üstlenildiği ve genellikle ihraççıdan itirazsızlık mektubu alınarak başlatılan uygulamadır.
  • Sponsorlu ADR: Yabancı şirket ile depocu banka arasında imzalanan saklama sözleşmesine dayanan, masrafların şirketçe karşılandığı ve yatırımcıya kâr payı ödemesi ile raporlama gibi hakların doğrudan sağlandığı güvenli modeldir.

Bu bölüm lisans (premium) ile açılır. Ücretsiz hesap açık bölümleri okumaya ve deneme sorularını çözmeye devam etmenizi sağlar.

29

Yabancı Sermaye Piyasası Araçları ve Yatırım Fonları Lisanslama Notları

Temel Kavramlar

  • Temsilci: Yabancı ortaklık adına Türkiye'deki işlemleri yürüten, sözleşmesi 60 gün ihbarla sona erebilen ve yeni temsilci atanana kadar sorumlu olan yetkili kuruluştur.
  • Depo Sertifikası: Saklama kuruluşunda depo edilen yabancı sermaye piyasası araçlarını temsil eden, sahibine bu araçların haklarını aynen sağlayan nominal değerli menkul kıymettir.
  • Saklama Kuruluşu: Kurulduğu ülke mevzuatınca yetkili olan ve SPK tarafından uygun görülen, yabancı sermaye piyasası araçlarının fiilen depo edildiği kurumdur.
  • Fon Temsilcisi: Yabancı fon paylarının satışı için zorunlu olan, yalnızca bankalar veya geniş yetkili aracı kurumlar tarafından üstlenilebilen yasal görevdir.

Bu bölüm lisans (premium) ile açılır. Ücretsiz hesap açık bölümleri okumaya ve deneme sorularını çözmeye devam etmenizi sağlar.

30

Yabancı Sermaye Piyasası Araçları ve Yatırım Fonları Lisanslama Notları • Yabancı Yatırım Fonları ve Projeye Dayalı Menkul Kıymetler (PDMK) Tebliği

Temel Kavramlar

  • Temsilci: Yabancı ortaklık adına Türkiye'deki işlemleri yürüten, sözleşmesi 60 gün ihbarla sona erebilen ve yeni temsilci atanana kadar sorumlu olan yetkili kuruluştur.
  • Depo Sertifikası: Saklama kuruluşunda depo edilen yabancı sermaye piyasası araçlarını temsil eden, sahibine bu araçların haklarını aynen sağlayan nominal değerli menkul kıymettir.
  • Saklama Kuruluşu: Kurulduğu ülke mevzuatınca yetkili olan ve SPK tarafından uygun görülen, yabancı sermaye piyasası araçlarının fiilen depo edildiği kurumdur.
  • Fon Temsilcisi: Yabancı fon paylarının satışı için zorunlu olan, yalnızca bankalar veya geniş yetkili aracı kurumlar tarafından üstlenilebilen yasal görevdir.

Önemli Formüller

Genel İhraç Tavanı Hesaplaması: $IT = PM \times 0.75$
Kamu ve PPP Projeleri İhraç Tavanı: $IT_{kamu} = PM \times 0.80$

Bu bölüm lisans (premium) ile açılır. Ücretsiz hesap açık bölümleri okumaya ve deneme sorularını çözmeye devam etmenizi sağlar.

31

Yabancı Yatırım Fonları ve Projeye Dayalı Menkul Kıymetler (PDMK) Tebliği • Proje Finansman Fonu (PFF) Yapısı, Yönetimi ve Portföy Esasları

Temel Kavramlar

  • Yabancı Yatırım Fonu İzahnamesi: Fonun ve payların satışına ilişkin bilgileri içeren, Kurulca 20 iş günü içinde onaylanan ve Türkiye'de satılacak pay adedinin belirtilmesi zorunlu olan belgedir.
  • Yatırımcı Bilgi Formu: Fonun yapısını, stratejisini ve risklerini özetleyen; izahname onayından sonra 10 iş günü içinde KAP'ta ve temsilci sitesinde yayımlanması gereken formdur.
  • Proje Finansman Fonu (PFF): PDMK karşılığında toplanan varlıklarla, inançlı mülkiyet esaslarına göre portföy işletmek amacıyla kurulan, tüzel kişiliği sadece sicil işlemleriyle sınırlı mal varlığıdır.
  • Projeye Dayalı Menkul Kıymet (PDMK): Tek bir projenin veya ilişkili projelerin gelirleri ile banka/aracı kurum kredilerinden doğan alacaklar karşılık gösterilerek ihraç edilen sermaye piyasası aracıdır.

Önemli Formüller

Genel İhraç Tavanı Hesaplaması: $IT = PM \times 0.75$
Kamu ve PPP Projeleri İhraç Tavanı: $IT_{kamu} = PM \times 0.80$

Bu bölüm lisans (premium) ile açılır. Ücretsiz hesap açık bölümleri okumaya ve deneme sorularını çözmeye devam etmenizi sağlar.

32

Proje Finansman Fonu (PFF) Yapısı, Yönetimi ve Portföy Esasları • Projeye Dayalı Menkul Kıymetler ve Teminatlı İhraç Esasları

Temel Kavramlar

  • Fon Kurulu: En az 3 kişiden oluşan, bünyesinde en az bir bağımsız üye ve bir Sermaye Piyasası Faaliyetleri Düzey 3 Lisanslı üye bulundurması zorunlu olan yönetim organıdır.
  • Fon Operasyon Sorumlusu: Fon kurulunun belirli görevlerini yerine getirmek üzere atanan, banka veya geniş yetkili aracı kurum niteliğine sahip olması gereken profesyonel kuruluştur.
  • Fon Denetçisi: Fon operasyonlarında fiilen görev almayan, Düzey 3 lisansına sahip ve fonun iç kontrol usullerine uygunluğunu denetleyerek raporlayan yetkili kişidir.
  • Hizmet Sağlayıcı: Fon portföyündeki varlıkların günlük idaresini, tahsilatını ve sigorta/vergi işlemlerini yürüten; kurucu, kaynak kuruluş veya benzer nitelikteki kuruluştur.

Önemli Formüller

Fon Borçlanma Sınırı: $B_{max} = V_{toplam} \times 0.01$
Kredi Varlık Değeri Hesaplaması: $V_{kredi} = A + F_{tahakkuk}$

Bu bölüm lisans (premium) ile açılır. Ücretsiz hesap açık bölümleri okumaya ve deneme sorularını çözmeye devam etmenizi sağlar.

33

Projeye Dayalı Menkul Kıymetler ve Teminatlı İhraç Esasları

Temel Kavramlar

  • Projenin Gerçekleşmemesi: Projenin ek süre sonunda veya ifa zamanında yerine getirilememesi durumudur; bu halde teminatlar derhal nakde dönüştürülerek PDMK sahiplerine payları oranında ödenir.
  • İlerleme Raporları: Proje gelirlerinin kaynak kuruluşa aktarılabilmesi için fon kurulunca altı aylık dönemler itibarıyla teknik yeterliliğe sahip bağımsız kuruluşlara hazırlatılan raporlardır.
  • İhraç Geliri Aktarım Oranları: Proje gelirlerine dayalı ihraçlarda gelirin %15'i hemen, kalan %85'i ise ilerleme raporlarındaki oranlar ölçüsünde kaynak kuruluşa aktarılır; kredi dayanaklılarda ise doğrudan aktarılabilir.
  • Teminat Yöneticisi: Genel saklama yetkisine sahip, teminata konu varlıkların mülkiyetini devralan veya lehine sınırlı ayni hak tesis edilen, temerrüt anında yargı izni olmaksızın varlıkları nakde çeviren kuruluştur.

Önemli Formüller

PDMK Gelir Aktarım Oranları: $Aktarım = (Toplam \times %15) + (İlerleme Oranı \times %85)$

Bu bölüm lisans (premium) ile açılır. Ücretsiz hesap açık bölümleri okumaya ve deneme sorularını çözmeye devam etmenizi sağlar.

34

Projeye Dayalı Menkul Kıymetler ve Teminatlı İhraç Esasları • Teminat Yönetimi, Temerrüt Süreçleri ve Teminat Yöneticisinin Yükümlülükleri

Temel Kavramlar

  • Projenin Gerçekleşmemesi: Projenin ek süre sonunda veya ifa zamanında yerine getirilememesi durumudur; bu halde teminatlar derhal nakde dönüştürülerek PDMK sahiplerine payları oranında ödenir.
  • İlerleme Raporları: Proje gelirlerinin kaynak kuruluşa aktarılabilmesi için fon kurulunca altı aylık dönemler itibarıyla teknik yeterliliğe sahip bağımsız kuruluşlara hazırlatılan raporlardır.
  • İhraç Geliri Aktarım Oranları: Proje gelirlerine dayalı ihraçlarda gelirin %15'i hemen, kalan %85'i ise ilerleme raporlarındaki oranlar ölçüsünde kaynak kuruluşa aktarılır; kredi dayanaklılarda ise doğrudan aktarılabilir.
  • Teminat Yöneticisi: Genel saklama yetkisine sahip, teminata konu varlıkların mülkiyetini devralan veya lehine sınırlı ayni hak tesis edilen, temerrüt anında yargı izni olmaksızın varlıkları nakde çeviren kuruluştur.

Önemli Formüller

PDMK Gelir Aktarım Oranları: $Aktarım = (Toplam \times %15) + (İlerleme Oranı \times %85)$
Oransal Ödeme Tutarı Hesaplaması: $Oransal Ödeme Tutarı = (Teminatların Satış Tutarı / İhraççının Ödeme Yükümlülükleri) \times Birim Sermaye Piyasası Aracının Sağladığı Alacak$

Bu bölüm lisans (premium) ile açılır. Ücretsiz hesap açık bölümleri okumaya ve deneme sorularını çözmeye devam etmenizi sağlar.

35

Teminat Yönetimi, Temerrüt Süreçleri ve Teminat Yöneticisinin Yükümlülükleri

Temel Kavramlar

  • Teminat Yönetim Sözleşmesi: İhraççı ile teminat yöneticisi arasında düzenlenen, teminatlı ihraçlarda varlıkların korunması, saklanması ve temerrüt halinde paraya çevrilmesini kapsayan sözleşmedir.
  • Temerrüt: Sermaye piyasası aracının anapara, faiz ve benzeri ödemelerinin izahname veya ihraç belgesinde öngörülen sürede yerine getirilmemesi durumudur.
  • Teminat Yöneticisi: Genel saklama yetkisine sahip yatırım kuruluşları arasından Kurulca onaylanan, teminatlı ihraçlarda yatırımcı haklarını koruyan bağımsız kuruluştur.
  • Oransal Ödeme: Teminatların satış tutarının tüm alacakları karşılamaya yetmemesi halinde, satış bedelinin yatırımcılar arasında alacakları oranında paylaştırılması yöntemidir.

Önemli Formüller

Oransal Ödeme Tutarı Hesaplaması: $Oransal Ödeme Tutarı = (Teminatların Satış Tutarı / İhraççının Ödeme Yükümlülükleri) \times Birim Sermaye Piyasası Aracının Sağladığı Alacak$
Oransal Ödeme Tutarı: $OÖT = (TST / TÖY) \times BAA$

Bu bölüm lisans (premium) ile açılır. Ücretsiz hesap açık bölümleri okumaya ve deneme sorularını çözmeye devam etmenizi sağlar.

Bu Dersi Öğrenmeye Başla

İnteraktif sorular, detaylı açıklamalar ve ilerleme takibi ile sınava hazırlan.